Behru cesik/Vocabulary: Difference between revisions

no edit summary
No edit summary
No edit summary
Line 36: Line 36:
|zhóni(s)
|zhóni(s)
|zizhéhniin: traveler, wanderer
|zizhéhniin: traveler, wanderer
|-
|i
|march, stomp
|tézo
|twíizo
|tizóo
|cózosh(y)
|
|-
|-
|i
|i
Line 43: Line 51:
|lëdzóo
|lëdzóo
|lózojash(y)
|lózojash(y)
|lólidzong: "what lies beyond", destiny
|lólidzong: "what is to be crossed "destiny
|-
|-
|i
|i
Line 61: Line 69:
|lóredu(m)
|lóredu(m)
|lójacu: knot
|lójacu: knot
|-
|i
|intersect, join
|katse
|kwaatse*
|këtsii
|kaatsii(iy)
|
katsecu: intersection
katsehoon: joint
|-
|t
|join
|
|kwaatse
|
|kwiicu(m)
|
|-
|-
|i
|i
Line 68: Line 95:
|jënáa
|jënáa
|júunash(y)
|júunash(y)
|júnaang: intoxicant, júnahiin: drunk person
|júnaang: intoxicant
|-
|-
|am
|am
Line 775: Line 802:
|
|
|-
|-
|t
|eat
|hyép
|hiwíip*
|hishibíi
|hishíibyu(m)
|hyébiing: food
|-
|dt
|feed
| -
|hiwíip
| -
|hiwíibyu(m)
|
|
|-
|t
|drink
|dazhmu
|dlwaazhmu
|dëzhmuu
|diizhmuu(m)
|dazhmuung: beverage
|-
|t
|suck, sip
|nomo
|nwoomo
|nëmoo
|nwemuu(m)
|
|
|-
|ib
|breathe in, suck
|zuhne
|zlvuuhne
|zühnii
|zweñu(m)
|zuhniing: air
|-
|i
|blow
|huji
|fuuji
|hüjiaa
|huujiash(y)
|
|
|-
|i
|blow (wind)
|xáan
|xwáan
|xëné
|xáani(s)
|xáan: wind
|-
|t
|spit
|lák
|lwáak
|lëgíi
|líigyu(m)
|lágiing: spit
|-
|t
|vomit
|gzhonge
|gzhwoonge
|gzhëngii
|gzhwengyu(m)
|
|
|-
|t
|see
|cíin
|clwíin
|ciné
|cíini(s)
|
|
cédu: eye
cénaang: light
|-
|t
|watch
|cíir
|clwíir
|ciré
|círsh(y)
|cíirvo: event
|-
|t
|hear
|síin
|slwíin
|siné
|shíini(s)
|
|
sédu: ear
sédaang: sound
|-
|t
|listen
|síir
|slwíir
|siré
|shírsh(y)
|síiro: (a) noise
|-
|t
|smell
|mót
|mwóot
|mëdáa
|mwédaf(m)
|
|
|-
|-
|t
|sniff
|mórt
|mvúrt
|mrdáa
|móredaf(m)
|móju: nose
|-
|t
|taste
|kado
|kwaado
|këdaa
|kiiduu(m)
|
|
|-
|t
|lick
|kajo
|kwaajo
|këjaa
|kareduu(m)
|karu tongue
|-
|t
|feel
|wozo
|ghuwoozo
|wëzoo
|vezuu(m)
|
|
|-
|t
|touch
|wojo
|ghuwoojo
|wëjoo
|woroduu(m)
|
|
|-
|i
|become complex, grow (like a plant)
|tábi
|twáabi*
|tëbyáa
|dáabej(j)
|tábyúun: plant
|-
|t
|raise (a plant)
| -
|twáabi
| -
|twáabej(j)
|twáabihiin: farmer
|-
|i
|be complex
|tálbi
|twáalbi
|tlbyáa
|tálobej(j)
|
|
|-
|t
|make complex, weave
|tárbi
|twáarbi
|trbyáa
|tárebyu(m)
|
|
|-
|t
|arrange, order
|táro
|twáaro
|tëróo
|tíiruu(m)
|tárohik: arrangement
|-
|i
|to lengthen, grow long
|hiil
|hwiil
|hile
|hyolsh
|hiilno: length
|-
|i
|to be long
|helo
|hwiilo
|hiloo
|hyolosh(y)
|
|
|-
|i
|to sprout
|hena
|hwiina*
|hinaa
|hyonash(y)
|
|
heninado: sprout
|-
|-
|t
|to sow
| -
|hwiina
| -
|hwiinaf(m)
|
|
|-
|t
|to uncoil, unroll, stretch
|hiir
|hwiir
|hire
|hiiru(m)
|
|
|-
|ib
|to extend, reach, stretch
|hezo
|hwiizo
|hizoo
|hyozosh(y)
|hezono: extent
|-
|i
|to be short
|gét
|gwíit
|gidúu
|gyódwi(uy)
|
|
|-
|ib
|retreat, shorten
|gézo
|gwíizo
|gidzúu
|gézodwi(uy)
|
|
|-
|t
|to coil
|géme
|gwíim
|gimíi
|gíimyu(m)
|
|
|-
|t
|to clip, prune
|géju
|gwíiju
|gijúu
|géreduu(m)
|
|
|-
|i
|to widen, bloom, open up
|hmat
|hmwaat
|hmëdaa
|hmaadash(y)
|hmaddo: bloom
|-
|i
|to be wide
|hmalt
|hmwaalt
|hmldaa
|hmalodash(y)
|hmalccu: plain, open area
|-
|i
|to spread
|hmaft
|hmwaaft
|hmëftaa
|hmafodash(y)
|
|
|-
|-
|
|t
|
|to roll out, extend, stretch
|
|hmart
|
|hmwaart
|
|hmrdaa
|
|hmaredaf(m)
|
|
|-
|-
|
|t
|
|to loosen, widen
|
|hmaju
|
|hmwaaju
|
|hmëjuu
|
|hmëredaf(m)
|
|
|-
|-
|t
|to confine, box in, corner
|yadu
|ghiwaadu
|yëdwii
|zhiiduyu(m)
|
|
|
yaducu: pen
|
 
|
yaduhoon: fence, wall
|
|
|
|-
|-
|
|t
|
|to roll op, pack up
|
|yame
|
|ghiwaame
|
|yëmii
|
|zhiimyu(m)
|
|
|-
|-
|
|i
|
|to be confined, small
|
|yaldu
|
|ghiwaaldu
|
|yldwii
|
|yalodwii(s)
|
|
|-
|-
|
|i
|
|to grow
|
|byop
|
|bivwoop
|
|byëbii
|
|byoobii(s)
|
|
|-
|-
|
|i
|
|to be large
|
|byolp
|
|bivulp
|
|bylbii
|
|byolobii(s)
|
|
|-
|-
|
|t
|
|to feed, raise, support
|
|byomo
|
|bivwoomo
|
|byëmoo
|
|byomyobii(s)
|
|
|-
|-
|
|i
|
|to swell
|
|hwosa
|
|huwoosa
|
|hwësaa
|
|hwoosash(y)
|
|
|-
|-
|
|i
|
|to be swollen
|
|hwolsa
|
|hufulsa
|
|hwlsaa
|
|hwolosash(y)
|
|hwolsacu: swelling, sore
|-
|-
|
|ib
|
|to inflate, fill with pride
|
|hwozo
|
|huwoozo
|
|hwëzoo
|
|hwozosash(y)
|
|
|-
|-
|
|t
|
|to inflate, fill
|
|hwoca
|
|huwooca
|
|hwëcaa
|
|hworosash(y)
|
|hworosayetno: volume
|-
|-
|
|i
|
|to shrink, shrivel
|
|májo
|
|mwáajo
|
|mëjóo
|
|hmáajosh(y)
|
|
|-
|-
|
|i
|
|to be shriveled
|
|máljo
|
|mwáaljo
|
|mljóo
|
|málojosh(y)
|
|
|-
|-
|
|t
|
|to suck out, deflate
|
|márjo
|
|mwáarjo
|
|mrjóo
|
|márejuu(m)
|
|
|-
|-
|
|ib
|
|to curl up, retreat
|
|májjo
|
|mwáajjo
|
|mëjjóo
|
|mázojosh(y)
|
|májjohiin: shy person
|-
|-
|
|i
|
|to thicken
|
|klóbo
|
|klwóobo
|
|klëbóo
|
|klóobosh(y)
|
|
|-
|-
|
|i
|
|to be thick
|
|kólbo
|
|kfúlbo
|
|klbóo
|
|kólobosh(y)
|
|
|-
|-
|
|t
|
|to make thick, strengthen
|
|kórbo
|
|kfúrbo
|
|krbóo
|
|kórebuu(m)
|
|
|-
|-
|
|i
|
|to narrow, shrink
|
|ghíin
|
|ghwíin
|
|ghiné
|
|ghyóni(s)
|
|
|-
|-
|
|i
|
|to be narrow
|
|ghíil
|
|ghwíil
|
|ghilé
|
|ghyólsh
|
|
|-
|-
|
|t
|
|to choke, constrain, confine
|
|ghíir
|
|ghwíir
|
|ghiré
|
|ghíiru(m)
|
|ghíirja: shortage
|-
|-
|
|t
|
|to support, hold up
|
|dámo
|
|dlwáamo
|
|dëmóo
|
|díimuu(m)
|
|
|-
|-
|
|i
|
|to be strong, firm
|
|dák
|
|dlwáak
|
|dëkúu
|
|dáakwi(uy)
|
|dákno: strength
|-
|-
|
|i
|
|to strengthen
|
|dána
|
|dlwáana
|
|dënáa
|
|dáanash(y)
|
|
|}
|}
112

edits